Dış ticarette kullanılan belgeler

Dış Ticarette Kullanılan Belgeler (Boş Şablonlar)

Dış ticarette kullanılan belgeler; gümrük belgeleri, ticari belgeler, dolaşım belgeleri ve taşımacılık belgeleri olarak gruplandırılmaktadır. Dış ticarette gümrük belgeleri; gümrük beyannamesi, kıymet bildirim formu, ATA karnesi ve INF bilgi formlarıdır. Ticari belgeler; proforma fatura, ticari fatura, navlun faturası ve konsolosluk faturasıdır. Dolaşım belgeleri; A.TR, EUR.1, EUR.MED, Form A, Menşe Şahadetnamesidir. Taşımacılık belgeleri; deniz konşimentosu, CMR, AWB ve CIM olarak ayrılmaktadır.

Dış Ticarette kullanılan belgeler ihracat yapılan veya ithalat yapılan ülkeye göre değişiklik göstermektedir. Aynı zamanda uluslararası ticarette kullanılan belgeler ürün grubuna göre de değişiklik göstermektedir. Bu nedenle ticari fatura, proforma, çeki listesi gibi belgeler sabit olmakla beraber, diğer belgelerin ülke ve ürüne göre değişiklik gösterdiği görülmektedir. Bu belgeler genellikle ihracatçı veya ihracatçının temsilcisi tarafından düzenlenmektedir. Bu nedenle dış ticarette kullanılan belgeler yerine ihracat belgeleri dersek yanlış olmaz. Bu yazıda dış ticaret belgeleri kapsamlı olarak ele alınacak ve boş şablonları paylaşılacaktır. Bu şablonları kullanarak kendi belgelerinizi oluşturabilirsiniz.

Dış Ticarette Kullanılan Belgeler: Gümrük Belgeleri – Tanım ve Örnekler

Gümrük idarelerine sunulan ve çeşitli ayrıntıları içerisinde barındıran belgelerdir. Bu belgeler arasında en önemli olanı ise gümrük beyannamesidir. Dış ticarette kullanılan gümrük belgeleri içerikli videomuzdan hızlı bilgilendirme alabilirsiniz.

Gümrük Beyannamesi Nedir?

Gümrük beyannamesi ithalat-ihracat süreçleriyle ilgili ayrıntılı tüm bilgileri içeren tek belge türüdür. Şöyle ki; ürünün gönderici firma bilgileri, ülkesi, adresi, aynı şekilde; ürünün geldiği ülkedeki firma bilgileri, ülke ve adres bilgileri yer almalıdır. Buna ek olarak ürünle ilgili ayrıntıların tamamına yer verilmelidir. Gümrük beyannameleri; ihracat beyannamesi, ithalat beyannamesi, transit beyannamesi ve antrepo beyannamesi olarak 4 gruba ayrılmaktadır.

Gümrük Beyannamesi Örneği

Bu kısımda ihracat beyannamesi örneği paylaşılmaktadır. Gümrük Beyannamesi boş PDF formatında indirerek inceleyebilirsiniz.

Kıymet Bildirim Formu Nedir?

Kıymet bildirim formu ithalat sırasında istenen bir belge türüdür. Bu belgenin amacı, gümrük bölgesine giren eşya ile ilgili belirtilen değerlerin doğruluğunu teyit etmektir. Bu sayede bir ürünün değerinin düşük gösterilmesi ve vergi ziyanının önüne geçilmiş olur.

Kıymet Bildirim Formu Örneği

Bu kısımda kıymet bildirim formunu inceleyebilir ve indirebilirsiniz.

ATA Karnesi Nedir?

ATA Karnesi eşyaların geçici ithalatı veya geçici ihracatı için kullanılan belge türüdür. Örneğin, yurt dışından getirilen bir eşyanın belli bir kullanım süresi sonrasında geldiği ülkeye dönmesi gerekiyorsa ATA Karnesi kullanılır. Özellikle sergi, fuar, toplantı vb. iş yapma şekilleri için sıklıkla kullanılır.

ATA Karnesi Örneği

Bu kısımdan geçici ithalat veya geçici ihracat için kullanılan ATA Karnesini inceleyebilir ve indirebilirsiniz.

INF Bilgi Formu Nedir?

INF Bilgi Formları kendi altında alt gruplara ayrılmaktadır. Vergi iadesi, üçgen trafik vb. durumlarda isminden de anlaşılacağı gibi ayrıntılı bilgi için kullanılan belgelerdir.

INF Bilgi Formu Örneği

Gümrük.com.tr adresinde yer alan farklı INF form belgelerini buradan inceleyebilirsiniz.

Dış Ticarette Kullanılan Belgeler: Ticari Belgeler (Faturalar) – Tanım ve Örnekler

Dış ticaret işlemlerinde genel olarak belge farklılıkları gözlemlenmektedir, ancak en büyük ortak paydaya sahip belge türlerinin ticari belgeler olduğu görülmektedir. Diğer ifadeyle, ticari belgeler birçok ülke ve ürün grubu için geçerlidir. Bu kısımda “Ticari belgeler nelerdir?” sorusunun cevabı verilmektedir. Dış ticarette kullanılan belgeler arasında ticari belgeler en önemli konumda yer almaktadır.

Ticari Fatura (Commercial Invoice) Nedir?

Ticari fatura yada uluslararası ticarette daha sık kullanılan adıyla commercial invoice ticarete konu olan malların resmi ve mali yükümlülüğünü belirleyen belgedir. Dış ticaretin en önemli ve olmazsa olmaz belgelerinden bir tanesidir. Bu belge proforma faturadan farklı olarak mali yükümlülük oluşturmaktadır.

Ticari Fatura (Commercial Invoice) Örneği

Ticari faturanızı dilerseniz TNT tarafından hazırlanan dinamik PDF üzerinden oluşturup indirebilirsiniz. Aynı şekilde doğrudan aşağıda paylaştığım alan üzerinden de formu doldurabilir ve o şekilde indirebilirsiniz.

Proforma Fatura Nedir?

Proforma faturanın diğer adı teklif faturasıdır. Özetle, alıcılara mali yükümlülüğü olmayan bu belgeyle teklif verilir ve formatı faturayla oldukça benzerdir. Proforma fatura, ticari faturadan farklı olarak, proforma ibaresi ve geçerlilik tarihi içermektedir. Uluslararası ticarette daha çok “Pro Forma Invoice” ismiyle karşımıza çıkmaktadır.

Proforma Fatura Örneği

Proforma faturanızı dilerseniz Fedex tarafından hazırlanan dinamik PDF üzerinden oluşturarak indirebilirsiniz. Aynı şekilde doğrudan aşağıda paylaştığım alan üzerinden de formu doldurabilir ve o şekilde indirebilirsiniz.

Navlun Faturası Nedir?

Navlun taşıma işlemlerinin ücreti olarak tanımlanmaktadır. Navlun faturası ise bu ücretin faturalandırılması olarak açıklanabilmektedir. Teslim şekillerine göre fatura edilen navlun miktarı da değişiklik göstermektedir.

Navlun Faturası Örneği

Navlun faturasını aşağıdaki pdf dosyasından inceleyebilir, dilerseniz bu bağlantıdan Excel formatında indirebilirsiniz.

Çeki Listesi Nedir?

Çeki listesi uluslararası ticarete konu olan eşyaların; paketleme, ağırlık, hacimsel ölçüler vb. bilgiler yer aldığı, ticari faturanın tamamlayıcısı niteliğinde bir üründür. Gümrük işlemlerinin daha hızlı ve düzenli yapılabilmesini sağlayan kilit öneme sahip bir belgedir.

Çeki Listesi Örneği

Aşağıdaki kısımdan pdf dosyasını inceleyebilir ve indirebilirsiniz. Dilerseniz bu bağlantıdan Excel formatında indirerek kolayca bilgi girişi yapabilirsiniz.

Dış Ticarette Kullanılan Belgeler: Dolaşım ve Menşe İspat Belgeleri – Tanım ve Örnekler

Uluslararası ticarette bu kısımda yer alan belgeler üç kısımda incelenebilmektedir. Eşyanın AB ülkelerinde serbest dolaşımını mümkün kılan A.TR serbest dolaşım belgesi, indirimli gümrük vergisine imkân veren tercihli ticaret menşe ispat belgeleri ve karşılıklı vergi indiriminin söz konusu olmadığı tercihsiz ticaret menşe belgeleri şeklinde gruplandırılabilmektedir.

A.TR Belgesi Nedir?

A.TR dolaşım belgesi AB ve Türkiye’nin de dahil olduğu Gümrük Birliği çerçevesinde kullanılan belge türüdür. Bu belge Türkiye ve AB ülkeleri arasında yapılan ticaretlerde ürünün gümrük vergisiz dolaşımını mümkün kılmaktadır. Ancak anlaşma kapsamında sanayi ve işlenmiş tarım ürünlerinin serbest dolaşımı mümkündür. Diğer ifadeyle, sanayi ve işlenmiş tarım ürünleri dışında kalan ürünler için vergi yükü devam etmektedir. Eğer ürün kapsam dışında kalıyorsa, A.TR belgesi yerine EUR.1 belgesi ile gönderilmelidir.

A.TR Dolaşım Belgesi Örneği

Bu kısımda A.TR dolaşım belgesini pdf formatında inceleyebilir ve indirerek düzenleyebilirsiniz. Ancak gerekli izinler alınmadan doldurulabilen bir belge türü değildir.

EUR.1 Belgesi Nedir?

EUR.1 dolaşım belgesi eşyanın tercihli ticaretini mümkün kılan belge türlerinden biridir. EUR.1 belgesi aynı zamanda menşe ispat belgesi niteliğindedir. Dış ticarette sıklıkla kullanılan belgeler arasında olup, karşılıklı anlaşmamızın olduğu ülkelerle kullanılmaktadır. Diğer ifadeyle, eğer ürün EUR.1 dolaşım sertifikası eşliğinde geliyorsa, indirimli gümrük vergisi uygulanmaktadır.

EUR.1 Dolaşım Belgesi Örneği

Bu kısımda EUR.1 dolaşım sertifikası örneği sunulmaktadır.

EUR.MED Belgesi Nedir?

EUR.MED Dolaşım Belgesi Pan-Avrupa Akdeniz Menşe Kümülasyonu çerçevesinde kullanılan belge türüdür. EUR.1 dolaşım belgesinin kapsamının genişletilmiş hali olup, çok ülkeli girdilerin kullanımına izin veren belge türüdür.

EUR.MED Dolaşım Belgesi Örneği

Bu kısımda EUR.MED dolaşım sertifikasını inceleyebilir ve indirebilirsiniz.

Form.A Belgesi Nedir?

Form.A menşe şahadetnamesi ürün gönderiminde tek taraflı vergi indirimine imkan sağlamaktadır. Şöyle ki; diğer anlaşma türlerinde indirimli veya indirimsiz gönderimleri ülkeler karşılıklı olarak uygulamaktadır. Ancak Form.A menşe belgesi tek taraflı vergi indirimi sağlayıp, çoğunlukla Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi kapsamında kullanılmaktadır.

Form.A Menşe Şahadetnamesi Örneği

Bu kısımda Form.A menşe belgesi örneği incelenmektedir.

Menşe Şahadetnamesi Nedir?

Menşe şahadetnamesi ticarete konu olan eşya için vergi indirimi olmaksızın yapılan gönderimler için kullanılmaktadır. Menşe şahadetnamesi tercihsiz ticaret menşe ispat belgesi niteliğindedir. Dolayısıyla tercihli bir ticaret kapsamında belge düzenlenmişse, bu belgenin kullanımı zorunlu değildir.

Menşe Şahadetnamesi Örneği

Bu kısımda tercihsiz ticaret menşe ispat belgesi olan menşe şahadetnamesi incelenmekte olup, pdf olarak indirebilirsiniz.

Dış Ticarette Kullanılan Belgeler: Taşımacılık Belgeleri (Konşimento Türleri) – Tanım ve Örnekler

Dış ticarette taşımacılık belgeleri yapılan ticarette çoğunlukla ülke konumuna ve ürüne göre değişmektedir. Şöyle ki, çok uzun mesafelerde yer alan ülkeler için çoğunlukla deniz yolu tercih edilmekte, yakın mesafelerdeki ülkeler için ise karayolu tercih edilmektedir. Ürünün gönderileceği ülke oldukça uzakta ancak hızlı teslim edilmesi gerekiyorsa havayolu, teslim süresi esnekse deniz yolu veya demiryolu kullanılmaktadır. Gönderilecek ürünler oldukça ağır ve hacimli ve deniz yolu kullanımı mümkün değilse demiryolu tercih edilmektedir. Hangi taşıma yolunun seçileceği firmalar tarafından getireceği uzun dönem karlılığa göre belirlenmektedir.

Dış ticarette kullanılan bu belgeler konşimento başlığı altında tanımlanmaktadır.

Deniz Konşimentosu Nedir?

Deniz yolu taşımacılığı ile yapılan gönderimlerde kullanılan belge deniz konşimentosudur. Esasen konşimento kelimesi deniz taşımacılığına has bir isim olmasına rağmen, zamanla diğer taşıma türleri için de bu kelime kullanılmıştır. Deniz konşimentosu ile ilgili ayrıntılı bilgi için bu yazımı okuyabilirsiniz.

Deniz Konşimentosu Örneği

Bu kısımdan deniz konşimentosunu inceleyebilir ve boş şablon olarak indirebilirsiniz.

Havayolu Konşimentosu Nedir?

Havayolu konşimentosu, hava taşımacılığı yapıldığı durumlarda kullanılır. Air Waybill’in kısaltması olarak AWB kelimesiyle karşımıza gelmektedir. Havayolu konşimentosu HAWB ve MAWB olmak üzere iki grupta incelenir. Havayolu konşimentosuyla ilgili ayrıntılı bilgi için bu yazımı okuyabilirsiniz.

Havayolu Konşimentosu Örneği (AWB)

Bu kısımdan Master Air Waybill (MAWB) belgesini inceleyebilirsiniz.

Demiryolu Konşimentosu Nedir?

Demiryolu ile yapılan uluslararası taşımacılıklarda demiryolu konşimentosu kullanılır. Demiryolu konşimentosunun belgeler arasındaki karşılığı CIM belgesidir. Demiryolu konşimentosuyla ilgili ayrıntılı bilgi için bu yazımı okuyabilirsiniz.

Demiryolu Konşimentosu Örneği (CIM Belgesi)

Bu kısımdan demiryolu konşimentosu (CIM Belgesi) örneğini inceleyebilir, dilerseniz indirebilirsiniz.

Karayolu Konşimentosu Nedir?

Karayolu ile yapılan uluslararası taşımacılıklarda karayolu konşimentosu kullanılır. Karayolu konşimentosu CMR belgesi ismiyle karşımıza gelmektedir. Karayolu konşimentosuyla ilgili ayrıntılı bilgi için bu yazımı okuyabilirsiniz.

Karayolu Konşimentosu Örneği (CMR Belgesi)

Bu kısımdan karayolu konşimentosu (CMR Belgesi) örneğini inceleyebilir ve boş şablon olarak indirebilirsiniz.

Kaynakça:

Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri – Dolaşım ve Menşe Belgeleri

T.C Ticaret Bakanlığı – Menşe

Global Notlar – Ekonomik Entegrasyonun Aşamaları

Global Notlar – Uluslararası Ticarette Kullanılan Taşıma Belgeleri

Yazıyı Paylaşarak Bilginin Yayılmasına Destek Olabilirsiniz
Dr. Selim Aykaç
Dr. Selim Aykaç

Lisans, yüksek lisans ve doktora eğitimimi uluslararası ticaret alanında tamamladım. Lisans eğitimim sırasında SEO ve web geliştirme meselelerine yoğunlaştım ve çeşitli çalışmalarda bulundum. Daha sonra kendi e-ticaret platformumu kurarak yola devam ettim. Yüksek lisans eğitimini tamamladıktan sonra e-ihracat platformumu hayata geçirerek çeşitli ülkelere mikro ihracat gerçekleştirdim. Eş zamanlı olarak öğretim görevlisi olarak üniversite derslerine girdim ve akademik çalışmalar yürüttüm. Şuanda ise doktor öğretim üyesi olarak meslek hayatıma devam etmekteyim. Aynı zamanda kar amacı gütmeyen blog yazıları yazmakta ve Global Notlar isimli web sitesinde paylaşmaktayım.

Articles: 24

2 Comments

  1. Dış ticarette kullanılan belgelerle ilgili son zamanlarda gördüğüm en iyi çalışma. Ellerinize sağlık hocam.

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir